Định nghĩa
Bản quyền / quyền tác giả bảo vệ sự thể hiện gốc của tác giả - văn bản, mã nguồn, âm nhạc, ảnh, video… - khi được định hình. Không bảo vệ “ý tưởng trần”. Thời hạn: xem thời hạn bản quyền theo quốc gia.
Đối tượng thường được bảo hộ
- Tác phẩm văn học, bài viết web, tài liệu kỹ thuật
- Phần mềm (nhiều hệ thống coi là tác phẩm văn học)
- Âm nhạc, ghi âm (có thể tách quyền)
- Ảnh, đồ họa, video, kiến trúc (nơi luật công nhận)
Đối tượng không / khó bảo hộ
Ý tưởng, sự kiện, quy trình vận hành, form trống không có sáng tạo… Tác phẩm public domain. Khi ai đó “đòi bản quyền” sai: xem copyfraud.
Nguyên tắc định hình (fixation)
Nhiều hệ thống (kể cả Mỹ) yêu cầu thể hiện gốc được định hình trên phương tiện hữu hình đủ để nhận biết hoặc sao chép lại. Ứng tác chưa ghi hình/ghi âm có thể chưa phát sinh bảo hộ cho đến khi được cố định.
Bảo hộ tự động và thủ tục
Berne: thường không bắt buộc đăng ký/thông báo © để phát sinh quyền. Đăng ký và thông báo vẫn có giá trị chiến lược (đặc biệt tố tụng Mỹ).
Bản quyền khác thủ tục DMCA thế nào?
Bản quyền trả lời “ai có độc quyền, trong bao lâu?”. DMCA trả lời “nhà cung cấp dịch vụ trung gian xử lý khiếu nại ra sao?”. Hướng dẫn vận hành: báo cáo DMCA, kháng cáo, Lumen.
FAQ
Bản quyền là gì?
Bản quyền (quyền tác giả) là nhóm độc quyền pháp lý cho phép chủ thể quyền kiểm soát việc sao chép, phân phối, trưng bày, biểu diễn hoặc làm tác phẩm phái sinh từ tác phẩm gốc trong một thời hạn nhất định.
Những gì không được bảo hộ bản quyền?
Ý tưởng thuần túy, quy trình, phương pháp, sự kiện, tiêu đề đơn lẻ thường không phải đối tượng bảo hộ. Tác phẩm public domain không còn (hoặc chưa từng) thuộc bản quyền.
Có bắt buộc đăng ký mới có bản quyền không?
Ở các nước Berne, bảo hộ thường tự động khi đủ điều kiện. Tại Mỹ, đăng ký không phải điều kiện phát sinh quyền nhưng quan trọng khi khởi kiện và yêu cầu một số chế tài.
Liên quan: Kho kiến thức ·Liên kết & deep link ·AI và bản quyền ·Thời hạn theo quốc gia ·Thông báo & đăng ký ·Bài viết